ამ თემის ფარგლებში კოლექტიურ მეხსიერებას განვიხილავთ, როგორც მრავალშრიან სოციალურ-კულტურულ კონსტრუქტს. ვისაუბრებთ „მეხსიერების ბუმზე“ „ერის მშენებლობის", მედიის განვითარების, ომებისა და ტრავმული გამოცდილების ჭრილში. ვიმსჯელებთ, თუ რატომ იქცა ისტორიული წარსული ნაციონალური იდენტობის, ერის განსაკუთრებულობის და პრესტიჟის მარკერად იმპერიების რღვევისა და ერი-სახელმწიფოების ჩამოყალიბების პროცესში.

გავაანალიზებთ მე-20 საუკუნის მსოფლიო ომების, მასობრივი განადგურებისა და დეჰუმანიზაციის კატასტროფული გამოცდილებების გავლენას მემორიალური კულტურის ჩამოყალიბებაზე. საგანგებოდ ვისაუბრებთ, თუ როგორ აქცია ჰოლოკოსტმა „მძიმე წარსულის” დამახსოვრება ეთიკურ იმპერატივად (Never Again). განსაკუთრებული ყურადღება მიექცევა მეხსიერების კოლექტიურ და სოციალურ განზომილებებს, თუმცა, ასევე, შევეხებით ინდივიდუალური და საზიარო მეხსიერებების ურთიერთმიმართების საკითხებს.

ლექტორი: მალხაზ თორია

ლექციაზე კოლექტიური მეხსიერების ფუნქციონირების მექანიზმებს სხვადასხვა – ეროვნულ, რეგიონულ, ტრანსკულტურულ და ტრანსნაციონალურ განზომილებაში განვიხილავთ. შევისწავლით მეხსიერების ფორმირების პროცესს როგორც ერი-სახელმწიფოს ფარგლებში, ასევე მის საზღვრებს მიღმა – მიგრაციისა და კულტურული დიფუზიის გზით.

„მობილობის შემობრუნებისა“ (Mobility Turn) და „სედენტარული ეპისტემოლოგიის” კრიტიკაზე დაყრდნობით, ვისაუბრეთ მეხსიერებაზე, როგორც დინამიკურ და ინტერაქციულ პროცესზე. განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმობა იმას, თუ როგორ წარმოშობს რეგიონალური, ტრანსკულტურული და ტრანსნაციონალური მოძრაობები და ურთიერთქმედებები ახალ მნიშვნელობებს და როგორ ტრანსფორმირდება იდენტობები სხვადასხვა გეოგრაფიულ, ისტორიულ და კულტურულ კონტექსტში.

ლექტორი: მალხაზ თორია

ლექციაზე განვიხილავთ მეხსიერების აქტივიზმს, ისტორიულ დიალოგსა და სადავო წარსულთან გამკლავების „პასუხისმგებლიან" მექანიზმებს – თუ როგორ შეუძლია ისტორიის ინსტუმენტალიზებას კონფლიქტის გაღვივება და, ამავდროულად, როგორ შეიძლება მისი ტრანსფორმაცია შერიგების რესურსად.

მეხსიერების აქტივიზმი, როგორც პრაქტიკა, საფუძველს აცლის დომინანტურ, ჰომოგენურ და იდეოლოგიზებულ ნარატივებს და წარსულის მრავალპერსპექტივიან, ინკლუზიურ გააზრებას უწყობს ხელს. განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმობა აკადემიური კვლევისა და სამოქალაქო აქტივიზმის თანაკვეთის შესაძლებლობებს, რაც აუცილებელია არგუმენტირებული საჯარო დისკუსიის, დემოკრატიული ჩართულობისა და რთული ისტორიული წარსულისადმი კონსტრუქციული მიდგომის ჩამოსაყალიბებლად.

ლექტორი: მალხაზ თორია

შეხვედრაზე წარმოდგენილი იქნება შუა საუკუნეების, მე-19 საუკუნისა და მე-20 საუკუნის დასაწყისის ქართულ ლიტერატურაში განსახოვნებულ ისტორიულ-გეოგრაფიულ თუ ფიქციურ სივრცეთა ძირითადი მოდელები.

რომელი სივრცეები აისახა და როგორ ქართულ ლიტერატურულ რუკაზე? ვინ ჰყვება მეხსიერების სივრცეთა შესახებ და რომელი მოვლენები ვითარდება მათში? როგორია სივრცეთა მიმართ ემოციური დამოკიდებულებების სპექტრი?  –შეხვედრაზე ამ კონცეპტუალურ კითხვებს გაეცემა პასუხები.
ინტერაქციული სამუშაო: შეხვედრის მონაწილეები პრაქტიკულად იმუშავებენ სივრცით ლექსიკურ ერთეულთა იდენტიფიცირებასა და კლასიფიცირებაზე.

ლექტორი: ცირა კილანავა

შეხვედრა ფოკუსირებული იქნება კრიზისულ ისტორიულ პერიოდებში (მე-19 საუკუნის დასაწყისსა და მე-20 საუკუნის დასაწყისში) დაპატიმრებულ/რეპრესირებულ ქართველთა ეგო (მე/ჩვენ) ნარატივებზე.

შეხვედრაზე პასუხები გაეცემა კითხვებს: რას და როგორ იხსენებენ რუსული რეჟიმის მიერ დაპატიმრებული ქართველები? როგორია 1832 წლის შეთქმულთა ჩვენებები და როგორაა განსახოვნებული საბჭოთა ციხის ჰეტეროტოპიული სივრცეები?
ინტერაქციული სამუშაო: შეხვედრის მონაწილეები გაეცნობიან დოკუმენტურ მასალებს.

ლექტორი: ცირა კილანავა

შეხვედრაზე რეკონსტრუირებული იქნება საქართველოს უახლეს ისტორიაში ყველაზე რეზონანსული ორი ომის შესახებ დაწერილი ლიტერატურული ნარატივების სივრცითი სურათი.

როგორია ომის ტრავმული ნარატივის კარტოგრაფია? ომისა და დევნილობის გამოცდილების რომელი სივრცეებია განსახოვნებული თანამედროვე ქართულ ლიტერატურაში? – ეს იქნება შეხვედრის მთავარი განსახილველი საკითხები.
ინტერაქციული სამუშაო: შეხვედრის მონაწილეები გაეცნობიან შესაბამის ტექსტურ ამონარიდებს და მათზე დაყრდნობით თავად შეადგენენ კოგნიტურ დიაგრამებს.

ლექტორი: ცირა კილანავა